Μήδεια(2022)

(Medea)  Πρώτη προβολή: 15-12-2022

Ο Δημήτρης Αθανίτης δημιουργεί ατμόσφαιρα ηχητική και φυσική. Αερίζει με αργές εικόνες και σιωπές ένα διαχρονικό έργο και τον κείμενό του λόγο.

Ο δοκιμασμένος σκηνοθέτης καταθέτει μια εντελώς πρωτότυπη κινηματογραφική εκδοχή. Η κάμερά του συνομιλεί με το έργο του Ευριπίδη κι αυτό που βλέπουμε επί της οθόνης δεν είναι κινηματογραφημένο θέατρο αλλά καθαρός, ατόφιος κινηματογράφος.

Μια πρωτότυπη, σύγχρονη προσέγγιση της αριστουργηματικής τραγωδίας του Ευριπίδη, που διατηρείται σχεδόν αυτούσια, αλλά με κάποιες σημαντικές παρεμβάσεις του Δημήτρη Αθανίτη και τομές στη δομή του αρχικού έργου.

Με τον Αθανίτη να επιλέγει μια λιτή, ανάμεσα στο ρεαλισμό και τη θεατρικότητα, αντιμετώπιση, τόσο στην προσέγγιση, όσο και στο στήσιμο των σκηνών, με το απλό ντύσιμο που επιλέγει για τους ηθοποιούς, με την κάμερα του είτε να ακολουθεί τη Μήδεια όταν περιφέρεται στο δάσος, είτε να εστιάζει στο πρόσωπο της, για να καταγράψει τα αισθήματά της, από τα κρυμμένα πάθη μέχρι την οργή της.

Σκηνοθετικά ενδιαφέρουσα, αλλά αμήχανη εντέλει σινε-μεταφορά της πιο επίκαιρης ίσως τραγωδίας, αναποφάσιστη ανάμεσα στη θεατρικότητα, το ρεαλισμό, την παραβολή, την πιστότητα στο κείμενο και την κινηματογραφική διασκευή του.

Με μια στομφώδη, περισσότερο θεατρική εκφορά του λόγου από τους ηθοποιούς και με μια αφαιρετική περιπλάνηση σ' έναν έρημο τόπο, ο Αθανίτης μοιάζει να εστιάζει στο «λιτό», ενώ στερεί από την ταινία του ένταση, ισχύ και, τελικά, την ουσία που σίγουρα είχε στη σκέψη του.

Αυτή η «Μήδεια» αδυνατεί να αφομοιώσει αρχικά και να ενσωματώσει εν συνεχεία την ουσία του δράματος του Ευριπίδη καθώς μπερδεμένη στη θεατρικότητα και τη δραματουργική αφητηση του κινηματογράφου, ψάχνει τις ισορροπίες. Αξίζει ως πειραματισμός και ως ένα πρώτο ανάγνωσμα για μελετητές θεατρικής γραμματείας.

10η ταινία του Δημήτρη Αθανίτη, η κινηματογραφική μεταφορά του μύθου της Μήδειας λειτουργεί περισσότερο ως το σχέδιο μιας ταινίας που δεν γυρίστηκε ποτέ.

Εκκινώντας από ένα λιτό νοητικό και αισθητικό κατασκεύασμα, ο Αθανίτης μιλά για μια Μήδεια-γυναικείο σύμβολο μιας κάποιας χειραφέτησης σε -ή από- έναν κόσμο σκληρότητας απέναντι στο ίδιο της το φύλο. Προσπαθώντας με το σύμβολο αυτό να κατακτήσει μια κάποια διαχρονικότητα, δεν επιτυγχάνει να σταθεί αντάξιος των αγαθών κινηματογραφικών και νοηματικών του προθέσεων.